Hoe bepalen artsen welke soa-test voor jou zinvol is?

Er zijn tegenwoordig veel verschillende soa-testen mogelijk, maar niet voor iedereen zijn alle testen noodzakelijk. Welke onderzoeken er precies nodig zijn, hangt volledig af van ieders persoonlijke situatie. Hierbij kijken onze artsen naar met wie je seks hebt gehad, hoe lang geleden dat was en op welke manieren het contact heeft plaatsgevonden. In dit artikel leggen we verder uit waar de verschillen in het uiteindelijke testadvies vandaan komen.

Waarom we je een aantal vaste vragen stellen

Aan iedereen die bij OneDayClinic een soa-test komt doen, stellen wij een aantal vragen. Deze vragen zijn voor iedereen gelijk. Het kan daarom voorkomen dat enkele vragen op dat moment niet voor jou van toepassing lijken te zijn. Toch is het van groot belang dat wij alle vragen wel stellen, omdat we iedereen gelijk willen behandelen en geen enkele informatie willen missen die relevant kan zijn voor je gezondheid.

Risico inschatten op basis van wetenschappelijk onderzoek

Het uiteindelijke testadvies wordt bepaald op basis van de antwoorden op deze vragen. Met die antwoorden kunnen onze specialisten een risico op een mogelijke soa inschatten. Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken welke specifieke factoren een verhoogd risico geven op soa’s. Denk hierbij aan zaken zoals de seksuele voorkeur, het aantal sekspartners of het bezoeken van sekswerkers.

Ook wordt het risico ingeschat op basis van hoe vaak bepaalde soa’s voorkomen, zowel in Nederland als in het buitenland. Bovendien zijn we ten aanzien van bepaalde aandoeningen extra voorzichtig omdat deze schadelijk kunnen zijn voor de algehele gezondheid.

De impact van de manier van seks en de windowfase

Naast de risicofactoren en de mate van voorkomen van een soa, speelt de manier waarop je seks hebt gehad een grote rol in het advies dat je krijgt. Je kunt seks hebben via de mond, met de penis of vagina, of in de anus. Al deze verschillende lichaamslocaties kunnen afzonderlijk worden getest indien je op die locatie seks hebt gehad. Je kunt namelijk op iedere locatie een soa oplopen.

Daarnaast is het essentieel dat de test op het juiste moment wordt gedaan. Voor elke soa-test geldt een bepaalde windowfase. Dat is de periode na een seksueel contact waarna een test pas echt betrouwbaar is. Als deze fase nog niet voorbij is, kan het zijn dat de test een onterechte negatieve uitslag geeft. In dat geval is het vaak beter om nog even te wachten met de test.

Voorbeelden van een testadvies in de praktijk

Om een beter beeld te krijgen, volgen hieronder twee voorbeelden van hoe een advies tot stand komt.

Voorbeeld 1: er komt een vrouw voor een check-up. Zij heeft geen klachten en is niet gewaarschuwd, maar heeft drie weken geleden onbeschermde seks gehad met een man tijdens een swingersfeestje. Hierbij is er sprake geweest van orale en vaginale seks. Het afgelopen jaar heeft zij naast haar vaste partner twee andere sekspartners gehad. Het advies voor deze vrouw is om chlamydia en gonorroe te testen in zowel de keel als de vagina.

Voorbeeld 2: er komt een man testen vanwege klachten van een branderig gevoel bij het plassen. Hij heeft twee weken geleden voor het laatst onbeschermde seks gehad met een man waarbij hij de invoegende partner was bij anale seks. Het afgelopen half jaar heeft hij ook met twee vrouwen seks gehad. Het advies voor deze man is om nu chlamydia en gonorroe te testen in de urine, en over drie maanden terug te komen voor een test op hiv, hepatitis b en syfilis.